Từ tháng 7-2025, điều chỉnh đơn vị hành chính, mở ra không gian mới với nhiều tiềm năng, lợi thế để Đồng Nai phát triển. Tuy nhiên, cơ hội và thách thức luôn đan xen, đòi hỏi quá trình phát triển đô thị phải có tư duy, tầm nhìn dài hạn để quy hoạch, quản trị phù hợp với một đô thị lớn.
Vì là trung tâm công nghiệp lớn của cả nước nên tốc độ đô thị hóa của Đồng Nai những năm gần đây diễn ra nhanh, đặc biệt là các khu vực trung tâm như: Trấn Biên, Tam Hiệp, Phước Tân, Biên Hòa, Long Thành, Nhơn Trạch, Trảng Bom… Khoảng 5-6 năm trở lại đây, hạ tầng giao thông liên vùng được đầu tư mạnh mẽ với nhiều công trình trọng điểm như: Cảng hàng không quốc tế Long Thành, đường cao tốc Bến Lức – Long Thành, Biên Hòa – Vũng Tàu, các tuyến đường vành đai… Các công trình, dự án giao thông trọng điểm quốc gia, vùng tạo lực đẩy cho việc hình thành, phát triển các đô thị quy mô lớn, hiện đại và có tính liên kết vùng cao.
Thế nhưng, đô thị phát triển nhanh không đồng nghĩa với đô thị phát triển bền vững. Tại một số nơi trên địa bàn thành phố vẫn còn tình trạng hạ tầng kỹ thuật phát triển chưa đồng bộ. Đơn cử, tại trung tâm đô thị của Đồng Nai vẫn thiếu nhà ở xã hội cho người thu nhập thấp, thiếu trường học, ùn tắc giao thông, ngập nước khi mưa lớn. Do đó, để các đô thị phát triển bền vững, thành phố phải quy hoạch, triển khai các dự án hạ tầng kỹ thuật nhanh chóng và đồng bộ. Đồng thời dự báo sát với sự phát triển của thành phố trong 5, 10, 20, 50 năm tới để quy hoạch các dự án phù hợp.
Để thực hiện được những yêu cầu nêu trên, công tác quản trị đô thị phải được nâng tầm, đáp ứng được quá trình phát triển. Đô thị lớn cần có tầm nhìn tổng thể, dài hạn và tích hợp đa ngành, đa lĩnh vực. Trên thế giới hiện có nhiều mô hình đô thị hiện đại, bền vững được các quốc gia chọn lựa như: đô thị thông minh, đô thị xanh, đô thị nén… Đồng Nai cần lựa chọn mô hình phát triển đô thị phù hợp với thành phố.
Muốn chọn lựa và thực hiện thành công mô hình phát triển đô thị thông minh thì quy hoạch phải đi trước một bước. Trong đó, quy hoạch phải là thiết kế tổng thể cho phát triển kinh tế – xã hội, gắn với giao thông, môi trường, dân cư và hạ tầng số. Một đô thị hiện đại phải được quy hoạch theo hướng đa trung tâm, tạo ra các cực phát triển vệ tinh.
Trong phát triển đô thị, Đồng Nai cần liên kết vùng Đông Nam Bộ và các vùng khác để mở rộng không gian phát triển hơn nữa. Quá trình phát triển đô thị phải lấy con người làm trung tâm, các thành quả đạt được do người dân thành phố thụ hưởng.
Thành phố Đồng Nai đang đứng trước cơ hội lịch sử để tái định hình không gian phát triển. Nhưng một đô thị lớn không chỉ đo bằng quy mô dân số hay số lượng công trình, mà phải bằng năng lực quy hoạch, quản trị và chất lượng sống của người dân. Muốn đi xa, tư duy phát triển phải đi trước một bước.
Khánh Minh
Nguồn: https://baodongnai.com.vn/chinh-tri/xa-luan—binh-luan/202606/tro-thanh-do-thi-lon-can-tu-duy-lon-0cb0056/
